„Ulubiony szpital” Kosiniaka-Kamysza. Dostał od MON więcej niż wszystkie inne szpitale wojskowe razem

„Ulubiony szpital” Kosiniaka-Kamysza. Dostał od MON więcej niż wszystkie inne szpitale wojskowe razem

Władysław Kosiniak-Kamysz
Władysław Kosiniak-Kamysz Źródło: Newspix.pl / Damian Burzykowski
Ponad połowa wszystkich pieniędzy, które MON przeznaczyło w latach 2024–2026 na inwestycje w szpitalach wojskowych, trafiła do jednej placówki w rodzinnym mieście szefa resortu. MON przyznaje też, że analizy uzasadniające utworzenie tam instytutu badawczego nigdy nie powstały na piśmie.

Dwa tygodnie temu opisaliśmy plany przekształcenia krakowskiego szpitala wojskowego w Małopolski Wojskowy Instytut Medyczny – Państwowy Instytut Badawczy. Status, na który inne placówki pracują latami, ma on dostać specustawą. Do momentu publikacji MON nie odpowiedziało na nasze pytania. Teraz odpowiedzi przyszły. Więcej mówią przez to, czego w nich nie ma.

Analizy MON ws. instytutu w Krakowie. Resort przyznaje: Nie ma ich na piśmie

W listopadzie 2025 r., odpowiadając na interpelację Mariusza Błaszczaka, MON zapewniał, że „zostały przeprowadzone wymagane prawem analizy”. Poprosiliśmy o ich udostępnienie, w tym o analizy wariantów, np. rozbudowy istniejącego Wojskowego Instytutu Medycznego – PIB zamiast tworzenia nowego instytutu.

Odpowiedź resortu: „Analizy nie przybrały formy pisemnej, miały charakter koncepcji zbudowanych w trakcie uzgodnień roboczych ustnych”.

MON nie wskazało żadnego dokumentu, który pokazywałby, dlaczego państwo potrzebuje drugiego wojskowego instytutu badawczego. Nie ma też porównania kosztów ani rozważenia innych wariantów. Są rozmowy, których nikt nie spisał. Tymczasem projekt rządowej ustawy, zanim trafi do Sejmu, musi mieć pisemne uzasadnienie i ocenę skutków regulacji. Jeśli resort nie przygotował analiz przed decyzją, będzie je pisał do decyzji już podjętej.

Projekt wciąż nie wyszedł poza ministerstwo. Według MON jest „w trakcie uzgodnień wewnątrzresortowych”, czyli na tym samym etapie, który dwa tygodnie temu opisywało Ministerstwo Nauki.

Status państwowego instytutu badawczego z ustawy? MON powołuje się na PIM MSWiA

Zapytaliśmy, dlaczego instytut ma dostać status PIB z mocy ustawy, a nie w zwykłym trybie art. 21 ustawy o instytutach badawczych. Ten tryb wymaga wniosku, uzgodnień z ministrami nauki i finansów oraz oceny dorobku przez Komisję Ewaluacji Nauki.

MON powołuje się na precedens: Państwowy Instytut Medyczny MSWiA, utworzony w 2022 r. ustawą na bazie Centralnego Szpitala Klinicznego MSWiA. Taki precedens rzeczywiście istnieje. Nie był jednak bezsporny. Już wtedy zwracano uwagę, że żadna z ustaw regulujących działalność szpitali i instytutów badawczych nie przewiduje przekształcenia SPZOZ w instytut badawczy.

Ważniejsze jest to, czym MON uzasadnia wybór tej ścieżki. Ustawa ma „umożliwić harmonijne przejście” z formy SPZOZ w instytut, „bez konieczności przeprowadzania likwidacji” szpitala, i zapewnić następstwo prawne. To argumenty organizacyjne. O dorobku naukowym, potencjale badawczym czy ocenie KEN resort nie pisze ani słowa. A właśnie o to pytaliśmy.

O samą Komisję Ewaluacji Nauki MON pytaliśmy osobno. Odpowiedź: „Ewentualna zasadność oceny potencjału naukowego przez Komisję Ewaluacji Nauki nastąpi w procesie konsultacji zewnątrzresortowych”. Słowo „ewentualna” mówi wiele: resort nie przesądza nawet, czy ocena potencjału naukowego w ogóle będzie potrzebna. Sam szpital przyznał nam wcześniej, że nie przechodził ewaluacji działalności naukowej.

Inwestycje MON w szpitale wojskowe 2024–2026. 567 mln zł dla Krakowa

Poprosiliśmy MON o zestawienie nakładów inwestycyjnych na wszystkie szpitale wojskowe w latach 2024–2026. Liczby mówią same za siebie.

Na inwestycje budowlane i zakupy inwestycyjne w krakowskim szpitalu MON przeznaczyło w tym czasie 567,2 mln zł. Na jedenaście pozostałych placówek łącznie: 519,9 mln zł. Ponad połowa wszystkich pieniędzy resortu na inwestycje w szpitalach wojskowych trafiła więc do jednego szpitala.

Wojskowy Instytut Medyczny – PIB w Warszawie, największa wojskowa placówka medyczna i centralna placówka systemu, dostał 187,3 mln zł, trzy razy mniej niż Kraków. Szczecin dostał 107,7 mln zł, Lublin 86,5 mln zł, Wrocław 66,1 mln zł. 10. Wojskowy Szpital Kliniczny w Bydgoszczy, który realizuje program naprawczy, otrzymał 24,4 mln zł, ponad 23 razy mniej niż Kraków. Szpitale w Opolu i na Helu dostały odpowiednio 1,6 mln i 0,6 mln zł.

Do tego dochodzą pieniądze spoza budżetu MON. Z KPO i Funduszu Medycznego krakowski szpital pozyskał ponad 150 mln zł. MON odsyła w tej sprawie do Ministerstwa Zdrowia.

W danych są też niespójności. Szpital wyliczał nam nakłady MON na ok. 511 mln zł, resort podaje 567,2 mln zł. Na lata 2027–2030 MON planuje dla Krakowa już tylko 37,9 mln zł. Tymczasem dyrektor szpitala mówił publicznie, że budowa nowego budynku i remont dotychczasowych to koszt ok. 1 mld zł. Kto zapłaci resztę, z odpowiedzi nie wynika.

Zapytaliśmy też, jak resort dzieli zadania między WIM-PIB, Wojskową Akademię Medyczną i nowy instytut w Krakowie oraz czy istnieje dokument strategiczny, który to określa. Odpowiedź: resort określa zadania „na podstawie właściwych aktów prawnych, statutów oraz dokumentów programowych i strategicznych”. Żadnego dokumentu nie wskazano.

Kosiniak-Kamysz, PSL i Małopolska. Polityczne tło inwestycji w Krakowie

Proporcje łatwiej zrozumieć, patrząc na polityczną mapę regionu. Kraków to rodzinne miasto szefa MON i prezesa PSL Władysława Kosiniaka-Kamysza. Małopolska to jego zaplecze: z okręgu tarnowskiego wszedł do Sejmu z ponad 50 tys. głosów. Administrację rządową w regionie reprezentuje wojewoda Krzysztof Jan Klęczar, szef małopolskich struktur PSL.

W samorządzie ludowcy są za to słabi. Sejmikiem rządzi PiS z marszałkiem Łukaszem Smółką. W październikowych przedterminowych wyborach w Krakowie przegrała senator Monika Piątkowska, wspólna kandydatka KO i PSL, a prezydentem został niezależny Łukasz Gibała. Partia, która w sondażach balansuje na granicy progu, a w regionie lidera przegrywa wybory, potrzebuje sukcesów, które może pokazać. Wielka inwestycja państwowa w Krakowie, firmowana przez ministra z PSL, jest dziś w Małopolsce najbardziej widocznym z nich.

Kto kieruje szpitalem wojskowym w Krakowie? Cywil i pytanie o powiązania

Od lutego 2024 r. krakowskim szpitalem kieruje cywil, prof. UJ Bartłomiej Guzik. Zapytaliśmy, jakim aktem zmieniono zasady kierowania placówką. MON wskazuje zarządzenie ministra obrony z 6 lutego 2024 r. nadające szpitalowi nowy statut. Szesnaście dni później, 22 lutego, prof. UJ Guzik przejął obowiązki od płk. Janusza Piskorowskiego.

Czy podobna zmiana objęła inne szpitale? „Tak, statuty innych Szpitali też są zmieniane dopuszczając dyrektora cywilnego” – odpowiada MON. Resort nie wskazał jednak żadnej innej placówki, którą kierowałby cywil. Z naszych ustaleń wynika, że w pozostałych dużych szpitalach wojskowych, m.in. w Lublinie, Szczecinie i Bydgoszczy, kierownictwo nadal sprawują oficerowie.

MON potwierdza, że prof. UJ Guzik wygrał konkurs przeprowadzony według rozporządzenia ministra zdrowia z 2012 r. Zadaliśmy też pytanie wprost: czy przy powołaniu dyrektora analizowano ewentualne powiązania rodzinne lub zawodowe kandydata z kierownictwem resortu?

Odpowiedź MON w całości: „Pan dr hab. n. med. Bartłomiej Guzik, prof. UJ został powołany do pełnienia obowiązków Dyrektora Szpitala zgodnie z decyzją Ministra Obrony Narodowej, uroczystość przekazania obowiązków Dyrektora odbyła się w dniu 22 lutego 2024 r”.

Na pytanie o powiązania resort odpowiedział datą uroczystości. A pytanie nie było przypadkowe. Prof. UJ Bartłomiej Guzik jest bratem prof. Tomasza Guzika, kardiologa z UJ, To prof. Tomasz Guzik był promotorem pracy doktorskiej Władysława Kosiniaka-Kamysza, obronionej w 2010 r. na Uniwersytecie Jagiellońskim. W 2015 r. obaj byli współautorami artykułu naukowego. Nie twierdzimy, że ta relacja przesądziła o nominacji czy o skali inwestycji. Ale gdy jeden szpital dostaje więcej niż wszystkie pozostałe razem, a resort na pytanie o ewentualne powiązania nie odpowiada, wątpliwości same się nie rozwieją.

Szpital Narutowicza i szpital wojskowy w Krakowie. MON unika pytań o list intencyjny

22 maja 2026 r. MON i Kraków podpisały list intencyjny w sprawie połączenia szpitala wojskowego z zadłużonym miejskim Szpitalem im. Narutowicza. W lipcu rozmowy zawieszono. Zapytaliśmy, kto w resorcie zainicjował ten pomysł, czy przed podpisaniem analizowano skutki przejęcia zobowiązań miejskiej placówki i kto zdecydował o zawieszeniu rozmów.

Na oba pytania MON odpowiada tym samym zdaniem: „Powstanie MWIM-PIB nie obejmuje włączenia Szpitala Miejskiego Specjalistycznego im. Gabriela Narutowicza w Krakowie”. To, że dziś projekt nie obejmuje szpitala miejskiego, nie wyjaśnia, dlaczego pięć miesięcy temu ministerstwo podpisało list intencyjny w tej sprawie.

Instytut w Krakowie bez analiz i bez kosztorysu. Co dalej z projektem MON

Resort tworzy drugi wojskowy państwowy instytut badawczy z pominięciem ścieżki, którą przechodzą inne instytuty. Nie ma pisemnych analiz, które by to uzasadniały. Nie przesądza, czy Komisja Ewaluacji Nauki w ogóle oceni potencjał naukowy przyszłego instytutu. Do jednego szpitala, w mieście własnego ministra, skierował więcej pieniędzy niż do wszystkich pozostałych razem i nie pokazał dokumentu, który tłumaczyłby te proporcje. Na pytanie o powiązania dyrektora z kierownictwem resortu odpowiedział datą uroczystości.

Krakowscy pacjenci zapewne skorzystają na nowym bloku operacyjnym. Ale pytanie z naszego poprzedniego tekstu pozostaje aktualne: czy państwo może przyznać komuś status państwowego instytutu badawczego ustawą, nie pokazując, dlaczego. Odpowiedzi MON pokazują, że resort na razie nie potrafi tego wyjaśnić.

Czytaj też:
Zielone sztandary przed Sztabem Generalnym. Kosiniak-Kamysz buduje pomniki szybciej niż armię
Czytaj też:
Milionowe zaległości, pacjentów mieli wnosić żołnierze. MON potwierdza problemy szpitala
Czytaj też:
Kosiniak-Kamysz chce generała dla odwołanego dyrektora. W Pałacu zdziwienie

Artykuł został opublikowany w 45/2026 wydaniu tygodnika Wprost.

Archiwalne wydania tygodnika Wprost dostępne są w specjalnej ofercie WPROST PREMIUM oraz we wszystkich e-kioskach i w aplikacjach mobilnych App Store i Google Play.