Faktoring – owoc kolonizacji

Warto jednak pamiętać, że Europa poznała faktoring na długo przed tym nim pierwszy Brytyjski kolonizator postawił stopę na subkontynencie indyjskim. Już ok. XIV wieku kupcy zaczęli stosować faktoring płacąc za towary swoim dostawcom zanim dopłynęły one do Europy. Zarówno w XIV wieku jak i w późniejszym okresie znaczenie faktoringu było związane z długim czasem transportu towarów drogą morską bądź lądową. Chodziło o to, by umożliwić dostawcy bieżący rozwój działalności – bez konieczności wielomiesięcznego oczekiwania, aż dostarczony przez niego towar dotrze do Europy.

Faktoring był wykorzystywany również w sytuacji odwrotnej – gdy towary wyprodukowane w Europie były eksportowane na odległe rynki zbytu. W tym przypadku chodziło o wykorzystanie lokalnych kupców posiadających własne sieci zbytu – a faktoring przypominał w tym przypadku działalność komisową. Kupiec – pośrednik między dostawcą a klientem – płacił za towar na poczet zysków jakie miał osiągnąć z jego sprzedaży. W ten sposób europejski wytwórca miał zapewnione stałe źródło dochodów, bez konieczności rozbudowy własnej sieci handlowej w Ameryce Południowej, czy w Indiach. Był to tzw. agent factoring.

Z czasem działalność faktoringowa zaczęła się rozwijać. Faktorzy zaczęli brać na siebie m.in. obowiązki ściągania wierzytelności pieniężnych z przyjęciem ryzyka – co oznaczało, że brali oni na siebie egzekwowanie wierzytelności związanych z dokonanymi już przez wytwórcę transakcjami. Faktoring zaczął też coraz częściej obejmować: uslugi księgowe; przejmowanie ryzyka wypłacalności dłużnika, wypłacanie zaliczek pieniężnych na poczet przyszłych należności, ocenę wiarygodności kredytowej dłużników i udzielanie pożyczek na środki obrotowe do dalszej produkcji.

Po zakończeniu II Wojny Światowej działalność faktoringowa zaczęła być coraz bardziej popularna w Europie Zachodniej. Rosnąca popularność tego narzędzia finansowania sprawiła, że zaczęły powstawać banki i spółki faktoringowe. W 1974 roku powstał Deutscher Factoring-Yerband, w którym zrzeszyły się największe niemieckie instytucje faktoringowe. Podobne związki powstawały też we Francji i w Wielkiej Brytanii. Stopniowo organizacje te zaczęły zrzeszać przedsiębiorstwa faktoringowe z całego świata co doprowadziło z kolei do powstania międzynarodowych grup faktoringowych, takich jak: International Factors Group, Walter E.Heller Factoring lub The Association of British Factors.

W Polsce faktoring zaczął być powszechny dopiero po upadku komunizmu. W 1990 roku pierwszych transakcji quasifaktoringowych dokonał Bank Gospodarstwa Krajowego. Rosnące zainteresowanie klientów tą formą finansowania sprawiło, że faktoringiem zainteresowały się banki, a z czasem na rynek weszły również spółki zajmujące się wyłącznie faktoringiem.  

arb