500 lat temu zmarł Amerigo Vespucci

500 lat temu zmarł Amerigo Vespucci

Dodano:   /  Zmieniono: 
Przed 500 laty, 22 lutego 1512 r. w Sewilli, zmarł Amerigo Vespucci, włoski żeglarz, kupiec, kartograf, który opłynął wschodnie wybrzeże Ameryki Południowej, a poznane lądy nazwał Nowym Światem. Od jego imienia wywodzi się nazwa kontynentu amerykańskiego.

„Jestem też pewien, że jeśli jest na tym świecie jakiś ziemski raj, to z pewnością znajduje się niedaleko stąd" – pisał Amerigo Vespucci do Lorenzo di Pierfrancesco Medyceusza w 1503 r. Podróżnik wyrażał zdziwienie bogactwem ziem, które nazwano później Ameryką („Listy o odkryciu Ameryki”, oprac. Jan Kieniewicz, Gdańsk 1995).

Amerigo Vespucci urodził się 9 marca 1454 r. we Florencji. Był trzecim synem Anastasia, zamożnego notariusza i Lisabetty Mini. Rodzice powierzyli edukację syna jego wujowi - franciszkaninowi Giorgio Antoniemu. W młodości Vespucci przejawiał zainteresowanie matematyką, astronomią oraz geografią. Mimo odebrania wszechstronnego wykształcenia, nie rozpoczął studiów tak jak jego dwaj starsi bracia, Antonio i  Girolamo. Z uwagi na swoją przedsiębiorczość zajął się kupiectwem.

Jako kupiec zdobył zaufanie Lorenzo di Pierfrancesco Medycuesza, przedstawiciela słynnego florenckiego rodu kupieckiego i bankierskiego. Dzięki jego protekcji Amerigo rozpoczął pracę jako agent bankowy. W 1492 r. został wysłany do Sewilli w Hiszpanii, gdzie mieściła się filia banku Medyceuszów. Do zadań Vespucciego reprezentującego rodzinę włoskich finansistów należało m.in. wynajmowanie oraz zaopatrywanie statków płynących do Indii. Vespucci uczestniczył w przygotowywaniu dwóch wypraw Krzysztofa Kolumba. W 1496 r. filia została zlikwidowana.

W 1497 r. Vespucci uzyskał od króla Ferdynanda Aragońskiego zgodę na  wzięcie udziału w zamorskiej ekspedycji. Jako członek załogi hiszpańskiego statku – twierdził w swojej późniejszej korespondencji -  dotarł do wybrzeży Hondurasu, następnie do Zatoki Meksykańskiej i  wybrzeży Florydy.

Drugą podróż Vespucci odbył w latach 1499-1500. Pożeglował wówczas do  Gujany, po czym dopłynął do wybrzeży Brazylii. Dotarł do rzek Amazonki, Orinoko, a następnie wyspy Trynidad. Przypisuje się mu także odkrycie Wenezueli.

W 1501 r. Vespucci zaakceptował propozycje króla Portugalii Manuela I  i wyruszył w kolejną wyprawę – tym razem na statku pod banderą portugalską. Po dopłynięciu do Wysp Zielonego Przylądka, pożeglował aż  do Zatoki Guanabara (nazwanej Rio de Janeiro) i ujścia La Platy. Dotarł także do Patagonii oraz Georgii Południowej.

Po powrocie do Lizbony Vespucci stwierdził, że terytoria do których dotarł stanowią czwarty - po Azji, Afryce i Europie – kontynent, a na jego określenie użył nazwy „Nowy świat".

Według relacji Vespucciego, czwarta podróż odbyła się w latach 1503-1504. Ze względu na brak źródeł potwierdzających słowa podróżnika, historycy zastanawiają się, czy w ogóle doszła ona do skutku. W 1505 r. król Ferdynand mianował Vespucciego swoim osobistym doradcą, a trzy lata później, specjalnie dla niego, utworzył stanowisko naczelnego nawigatora floty hiszpańskiej. Zajmując to prestiżowe stanowisko Vespucci szkolił młodych nawigatorów, kontrolował licencje armatorów i  pilotów morskich, tworzył mapy odkrywanych terytoriów.

pap, ps